Limited şirket kuruluşu dört aşamada tamamlanır. Önce ticaret unvanı ve faaliyet konusu belirlenir. Ardından esas sözleşme MERSİS üzerinden hazırlanır ve kurucular ticaret sicili müdürlüğünde imza verir. Son aşamada şirket tescil edilir ve Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde ilan edilir.
Tescil kuruluşun bittiği an değildir. Sonrasında vergi dairesi yoklaması, KEP adresi, banka hesabı ve gerekiyorsa SGK işyeri kaydı gelir. Bu yazıda süreci baştan sona, hangi aşamada hangi belgeye ihtiyaç duyacağınızla birlikte anlatıyoruz.
Limited şirket kuruluşuna başlamadan önce bilmeniz gerekenler
Limited şirket bir sermaye şirketidir. Ortakların sorumluluğu ilke olarak taahhüt ettikleri sermaye payıyla sınırlıdır. Tek ortakla kurulabilir ve en fazla elli ortağa kadar büyüyebilir. Bu yüzden küçük ve orta ölçekli girişimlerin sık tercih ettiği bir türdür.
Bu sınırlı sorumluluğun bir istisnası vardır: vergi ve SGK primi gibi kamu alacakları. Bu borçlarda ortakların ve müdürlerin sermaye payları oranında ya da yönetim sıfatıyla sorumlu tutulabileceği düzenlemeler bulunur. Kuruluş kararını verirken bu ayrımı bilmek önemlidir.
Limited şirketin tanımına, organlarına ve diğer türlerle farklarına ayrıntılı bakmak isterseniz limited şirket nedir rehberimizi okuyabilirsiniz. Bu yazı ise kuruluşun uygulamadaki adımlarına odaklanıyor.
Hazırlık aşaması: Kuruluştan önce vermeniz gereken kararlar
MERSİS'e giriş yapmadan önce aşağıdaki konuları netleştirmek süreci hızlandırır ve sonradan esas sözleşme değişikliği gerekmesini önler.
Ticaret unvanı
Limited şirketin unvanında "limited şirket" ibaresi bulunmalıdır. Unvan, faaliyet konusunu gösteren bir ifade de içermelidir. Başka bir şirketin unvanıyla aynı ya da karıştırılacak kadar benzer bir unvan tescil edilemez. Unvan araştırmasını MERSİS üzerinden yapabilirsiniz. Birkaç alternatif unvan hazırlamak işinizi kolaylaştırır.
Faaliyet konusu ve NACE kodu
Esas sözleşmedeki "amaç ve konu" maddesi şirketin yapabileceği işleri belirler. Vergi dairesine bildirilen faaliyet kodu da bu konuyla uyumlu olmalıdır. Konuyu çok dar tutarsanız ileride yeni bir iş alanı için esas sözleşme değişikliği gerekebilir. Çok geniş ve dağınık tutmak ise bazı izin ve ruhsat süreçlerinde soru işareti yaratabilir.
Ortaklık yapısı ve sermaye
Her ortağın kaç esas sermaye payı alacağını ve payların nakdi mi ayni mi olacağını belirleyin. Ayni sermaye; araç, makine ya da gayrimenkul gibi para dışı varlıklardır ve değerleme gerektirir. Asgari sermaye tutarı mevzuatla belirlenir ve zaman içinde değişebilir. Güncel tutarı Ticaret Bakanlığı duyurularından teyit etmeniz en sağlıklı yoldur. Sermayenin ne zaman ve nasıl ödeneceği de esas sözleşmede yer alır.
Müdür ve temsil yetkisi
Limited şirket müdür ya da müdürler kurulu tarafından yönetilir ve temsil edilir. En az bir ortağın yönetim ve temsil yetkisine sahip olması gerekir. Ortak olmayan biri de müdür olarak atanabilir. Müdürün münferit mi yoksa müşterek imza yetkisiyle mi temsil edeceğini önceden kararlaştırın. Bu tercih, bankada hesap açmaktan sözleşme imzalamaya kadar günlük işleyişi doğrudan etkiler.
İş adresi
Şirketin merkez adresi tescil edilir ve vergi dairesi yoklamasında esas alınır. Kira sözleşmeli bir ofis, kendi mülkünüz ya da anlaşmalı bir adres kullanabilirsiniz. Fiziksel ofise henüz ihtiyacınız yoksa sanal ofis seçeneklerimizi inceleyebilirsiniz. Bu seçeneklerle yasal bir iş adresi oluşturup sabit kira giderini erteleyebilirsiniz.
Limited şirket kuruluşu için gerekli evraklar
İstenen belgeler ortakların Türk ya da yabancı uyruklu olmasına, ayni sermaye bulunup bulunmamasına ve ticaret sicili müdürlüğünün uygulamasına göre değişebilir. Genel olarak şu belgeler hazır olmalıdır:
- Kimlik bilgileri: Ortakların ve müdürlerin T.C. kimlik numaraları. Yabancı ortaklar için pasaportun onaylı tercümesi ve potansiyel vergi numarası gerekir.
- Esas sözleşme: MERSİS üzerinden hazırlanan ve kurucuların imzalayacağı şirket sözleşmesi.
- Müdür atama bilgileri: Ortak dışından atanacak müdür için kimlik bilgileri ve görevi kabul beyanı.
- İmza beyannamesi: Şirketi temsil edecek kişilerin imza örnekleri. Genellikle ticaret sicili müdürlüğünde alınır.
- Adres belgesi: Kira sözleşmesi, tapu fotokopisi ya da sanal ofis sözleşmesi gibi işyeri adresini gösteren belge.
- Kurucu beyanı ve taahhütname: Sicil müdürlüğünün talep ettiği standart beyanlar.
- Rekabet Kurumu payının yatırıldığını gösteren dekont: Sermayeye oranla hesaplanan bu pay, kuruluş sırasında bankaya yatırılır.
- Ayni sermaye varsa: Bilirkişi değerleme raporu ve ilgili varlığın kaydını gösteren belgeler.
- Tüzel kişi ortak varsa: Ortak şirketin yetkili organ kararı ve güncel sicil kayıtları.
Belgelerdeki küçük tutarsızlıklar başvurunun geri dönmesine yol açabilir. Örneğin adres yazımı ya da esas sözleşmedeki pay dağılımında bir uyumsuzluk bu sonucu doğurur. Başvurudan önce tüm bilgileri bir kez daha karşılaştırmak zaman kazandırır.
MERSİS üzerinden adım adım kuruluş süreci
MERSİS (Merkezi Sicil Kayıt Sistemi), Ticaret Bakanlığı'nın şirket kuruluşu ve değişiklik işlemleri için kullandığı elektronik sistemdir. Mersis şirket kuruluşu olarak aranan süreç, MERSİS üzerinden yürütülen bu adımları kapsar.
1. Sisteme giriş ve kuruluş talebi
Kurucu ortaklardan biri e-Devlet bilgileriyle MERSİS'e giriş yapar ve yeni şirket kuruluşu talebi oluşturur. Bu aşamada şirket türü, unvan, adres ve faaliyet konusu girilir.
2. Ortak ve sermaye bilgilerinin girilmesi
Her ortağın kimlik bilgileri, sermaye payı ve ödeme şekli sisteme işlenir. Müdürler ve temsil yetkileri de bu aşamada tanımlanır.
3. Esas sözleşmenin oluşturulması
MERSİS, girilen bilgilerle bir esas sözleşme taslağı üretir. Taslaktaki maddeleri ihtiyacınıza göre düzenleyebilirsiniz. Pay devri, müdürlerin yetkileri, kâr dağıtımı ve genel kurul toplantıları gibi konular sonradan anlaşmazlık yaşamamak için dikkatle okunmalıdır.
4. Randevu ve imza
Başvuru tamamlandığında sistem bir talep numarası verir ve ticaret sicili müdürlüğünden randevu alınır. Kurucular randevu günü kimlikleriyle müdürlüğe giderek esas sözleşmeyi imzalar. İmza beyannamesi de çoğunlukla bu sırada verilir. Yurt dışındaki bir ortak için konsolosluk ya da vekâletname gibi alternatif yollar bulunur.
5. Tescil ve ilan
Belgeler incelenir ve eksik yoksa şirket ticaret siciline tescil edilir. Tescille birlikte şirket tüzel kişilik kazanır. Tescil bilgileri Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde ilan edilir ve şirketin MERSİS numarası oluşur. Ticaret odası kaydı da bu süreçle birlikte gerçekleşir.
Bu adımlar kâğıt üzerinde basit görünür. Uygulamada ise randevu planlaması, belge uyumu ve esas sözleşme maddeleri en çok zaman alan kısımlardır. Şirket kuruluşu danışmanlık hizmetimizde belgelerinizi iletirsiniz. Hangi adımın sizi beklediğini ve hangi belgenin eksik kaldığını da panelden görürsünüz.
Tescilden sonra yapılması gerekenler
Şirket tescil edildikten sonra da yapılacak işler vardır. Şu adımlar faaliyete geçmeden önce tamamlanmalıdır:
- Vergi kaydı ve yoklama: Ticaret sicili, kuruluş bilgilerini vergi dairesine elektronik olarak iletir. Vergi dairesi işyeri adresinde yoklama yapar ve vergi levhası düzenlenir. Yoklamada adreste şirkete ait tabela ya da belge bulunması beklenebilir.
- Ticari defterlerin açılış onayı: Yevmiye defteri, envanter defteri ve kebir gibi ticari defterler ile pay defteri ve genel kurul toplantı ve müzakere defterinin açılış onayı yaptırılır. Elektronik defter kapsamına giren şirketler için süreç farklı işler. Güncel kuralları Gelir İdaresi Başkanlığı üzerinden kontrol edebilirsiniz.
- KEP adresi: Ticaret şirketlerinin kayıtlı elektronik posta adresi edinmesi ve bunu sicile bildirmesi gerekir.
- e-Tebligat: Vergi dairesinden gelecek bildirimler için elektronik tebligat başvurusu yapılır.
- Banka hesabı: Şirket adına ticari hesap açılır. Sermaye ödemeleri ve tahsilatlar bu hesaptan yürütülür.
- e-Fatura ve e-Arşiv: Şirketin durumuna göre elektronik belge uygulamalarına geçiş gerekebilir.
- SGK işyeri kaydı: Çalışan istihdam edilecekse işyeri bildirgesi verilir. Ortak müdürlerin sigortalılık durumu da ayrıca değerlendirilmelidir.
Bu aşamada gelir, gider ve fatura takibini düzenli kurmak ilk beyan dönemlerinde işinizi kolaylaştırır. Dijital ön muhasebe çözümümüzle e-Fatura, tahsilat ve temel raporlarınızı tek ekrandan izleyebilir, verileri danışmanınızla paylaşabilirsiniz.
Limited şirket kuruluşu maliyeti hangi kalemlerden oluşur?
Limited şirket kuruluşu maliyeti tek bir rakam değildir. Sermaye tutarı, adres tercihi ve destek aldığınız hizmetler toplam gideri belirler. Aşağıdaki tablo, kuruluş sürecinde karşınıza çıkabilecek başlıca kalemleri gösterir:
| Kalem | Ne zaman ortaya çıkar | Açıklama |
|---|---|---|
| Ticaret sicili harçları | Tescil sırasında | Tescil ve ilan için ödenen resmî harçlar |
| Rekabet Kurumu payı | Kuruluş başvurusunda | Sermayeye oranla hesaplanır |
| Oda kayıt ücreti ve aidat | Tescille birlikte ve yıllık | Bağlı olunan ticaret odasına ödenir |
| Defter onay giderleri | Tescil sonrası | Ticari defterlerin açılış onayı |
| İmza beyannamesi | Kuruluş sırasında | Temsil yetkilileri için düzenlenir |
| Adres gideri | Kuruluştan itibaren | Kira, aidat ya da sanal ofis bedeli |
| KEP ve e-belge hizmetleri | Tescil sonrası | Hizmet sağlayıcıya göre değişir |
| Danışmanlık ve muhasebe | Kuruluştan itibaren aylık | Hizmet kapsamına göre değişir |
Resmî harç ve payların güncel tutarları her yıl yeniden belirlenebilir. Bu nedenle kesin hesap için ilgili kurumların güncel duyurularına bakmak gerekir. Kuruluş danışmanlığı paketlerimizin kapsamını ve ücretlerini görmek için paketler ve fiyatlar sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Limited, anonim ya da şahıs şirketi: Kuruluş açısından farklar
Şirket kuruluşu işlemleri her türde benzer kurumlardan geçer. Ancak gereken belge, sermaye ve sonraki yükümlülükler farklılaşır. Kısa bir karşılaştırma:
| Özellik | Şahıs şirketi | Limited şirket | Anonim şirket |
|---|---|---|---|
| Tüzel kişilik | Yok | Var | Var |
| Asgari sermaye | Gerekmez | Gerekir | Limitede göre daha yüksek |
| Sorumluluk | Sahibi tüm malvarlığıyla sorumlu | İlke olarak sermaye payıyla sınırlı | İlke olarak sermaye payıyla sınırlı |
| Pay devri | Uygulanmaz | Yazılı sözleşme, imza onayı ve genel kurul onayı gerekir | Görece daha kolay |
| Kuruluş yeri | Vergi dairesi ve gerekirse oda | Ticaret sicili (MERSİS) | Ticaret sicili (MERSİS) |
| Vergilendirme | Gelir vergisi | Kurumlar vergisi | Kurumlar vergisi |
Limited şirket, sorumluluğu sınırlamak isteyen ama anonim şirketin daha ağır yapısına ihtiyaç duymayan girişimciler için orta yolu temsil eder. Yatırım almayı ya da payları sık el değiştirmeyi planlıyorsanız anonim şirketi de değerlendirmeniz faydalı olur. Hangi türün size uygun olduğu kişisel ve vergisel durumunuza bağlıdır. Bu konuda profesyonel destek almak sağlıklı bir karar vermenize yardımcı olur.
Kuruluşta sık yapılan hatalar
Başvuruların geri dönmesine ya da kuruluştan kısa süre sonra değişiklik gerekmesine yol açan hatalar genellikle aynıdır:
- Faaliyet konusunu eksik yazmak: İleride yapacağınız işleri kapsamayan bir amaç maddesi, ek esas sözleşme değişikliği demektir.
- Temsil yetkisini düşünmeden belirlemek: Müşterek imza öngörülen bir yapıda tek müdürle işlem yapılamaz. Bu durum bankada ve sözleşmelerde sorun çıkarır.
- Adresi yoklamaya hazır etmemek: Yoklamada adreste şirkete ait bir iz bulunmazsa vergi kaydı gecikebilir.
- Sermaye ödeme takvimini unutmak: Taahhüt edilen sermayenin esas sözleşmede ve mevzuatta öngörülen süre içinde ödenmesi gerekir.
- Tescil sonrası adımları ertelemek: KEP, defter onayı ve e-tebligat gibi işlemler ertelendikçe idari yaptırım riski doğabilir.
- Teşvikleri sonradan araştırmak: Bazı destek programları kuruluş anındaki koşullara bağlıdır. Genç girişimci ya da kadın girişimci gibi kapsamlar için kuruluştan önce bilgi almak önemlidir.
Sonuç
Limited şirket kuruluşu, doğru hazırlıkla sade ilerleyen bir süreçtir. Unvan, faaliyet konusu, ortaklık yapısı, müdür ve adres kararlarını önceden netleştirin. Ardından MERSİS başvurusunu, imza ve tescil adımlarını tamamlayın. Vergi, defter, KEP ve banka işlemlerini de geciktirmeden bitirin. Limited şirket kuruluşunun her aşamasını tek hesaptan izlemek ve danışman desteğiyle ilerlemek için şirket kuruluşu danışmanlığı sayfamıza göz atabilirsiniz.